Een hinkende vergelijking

In de discussie over bouwen binnen het beschermde stadsgezicht tijdens het op 2 juni in de Beurs van Berlage gehouden symposium, gebruikte de voorzitter van de Welstandscommissie - niet voor het eerst - een curieus vergelijkingsbeeld. Historiserend bouwen, zei hij, dat is zoiets als wat in laboratoria van archeologen gebeurt. Ceramiekscherven worden op de breukranden aan elkaar gelijmd; wat ontbreekt wordt in een reconstructie van de vorm gevuld met een kleurloze massa. Die kleurloze vulmassa, dat is fout, dat is geen kwaliteit.

De tegenstelling mooi of lelijk is niet meer van toepassing, het gaat om kwaliteit. Andere sprekers gebruikten om hun kwaliteitsbegrip te bepalen de verbleekte spookbeelden 'Anton Pieck-achtig' en 'openluchtmuseum'. Brrr, dat nooit!
Die archeologenschaal of -vaas is een minder bekend beeldspraakje, maar een argument is het evenmin. Het gereconstrueerde model heeft ten minste de verdienste dat je de authentieke scherven in hun onderling verband kunt bekijken, en niets belet de restaurateurs om de vulmassa een discrete bij de scherven passende kleur te geven. De hinkende vergelijking maakt onbedoeld iets heel anders duidelijk: dat de spreker de beschermde monumenten als onbruikbare scherven ziet. Niet zo'n beste houding lijkt ons voor iemand die moet waken over het bouwen binnen het beschermde stadsgezicht.

Geurt Brinkgreve

(Uit: Binnenstad 177, juli 1999)