Over dit nummer

Monumenten- of documentenzorg?, dat was de titel van een nogal militante brochure die door onze vereniging in 1979 werd uitgegeven tegen de aanvankelijke afwijzing van het restauratieplan West-Indisch Huis door de Rijksdienst voor de Monumentenzorg.

Het vervolg op die brochure was dat het plan toch werd uitgevoerd. Vanwaar die controverse? Monumentenzorgers uit de praktijk verwijten de architectuurhistorici dat deze onvoldoende oog hebben voor de vorm, de constructieve kwaliteit en de bruikbaarheid, omgekeerd vinden de architectuurhistorici dat de praktijkmannen historisch interessante bouwsporen weg- restaureren. Concreet: de bouwvakman die een gaaf werkstuk wil afleveren tegenover de archivaris die zijn documentatie compleet wil houden. Toch mag van beide partijen worden aangenomen dat de instandhouding van het culturele erfgoed hun ter harte gaat. Onderwerpen die met deze tegenstelling verband houden, komen vaak in ons tijdschrift voor, de redactie heeft een aantal voorbeelden gekozen als hoofdthema. Wat heeft voorrang: monumenten- of documentenzorg? Waar komen beide opvattingen bijeen, en waar komen ze vandaan?
In hoeverre is de betekenis en de gevoelswaarde van termen als 'restaureren', 'historiseren' en 'reconstrueren' in 125 jaar Monumentenzorg in Nederland gewijzigd? Is reconstructie van een geheel of gedeeltelijk verdwenen gebouw een verkeerde zaak? Waarom? Ter introductie van het probleem reconstructie kiezen wij als onderwerp de mooiste, de meest romantische reconstructie van ons land, het kasteel de Haar bij Haarzuilens.

Geurt Brinkgreve

(Uit: Binnenstad 191, december 2001.)

---